ताक्लाकोट (चीन) / सुर्खेत:नेपाल र चीनका सीमावर्ती स्थानीय अधिकारीहरूबीच चीनको ताक्लाकोटमा आयोजित एक बैठकमा सीमा सुरक्षा, व्यापार, पूर्वाधार विकास तथा प्राकृतिक विपद् जोखिम न्यूनीकरणका विषयमा महत्त्वपूर्ण छलफल भएको छ।

हालै रसुवाको भोटेकोशीमा आएको विनाशकारी बाढीपछि दुवै देशका अधिकारीहरू हिमताल र अन्य सम्भावित विपद्प्रति गम्भीर बनेका छन्।

१. हिमताल अध्ययन र विपद् व्यवस्थापन
५ हिमतालको अध्ययन: चिनियाँ भू-भागमा रहेका लेक राक्षस, लेक मानसरोवर, गोन्जुका, आवुका र सिरिमालगायत ५ वटा हिमतालको प्राविधिक अध्ययन गराउन आ-आफ्नो केन्द्रीय सरकारसमक्ष पहल गर्ने सहमति भएको छ।

पूर्वसूचना प्रणाली: हिमपात, मौसम तथा हिमतालको जोखिम अनुगमनका लागि स्याटलाइट प्रविधिको प्रयोग गर्ने र पूर्वसूचना (Early Warning) आदानप्रदान गर्ने प्रणाली बनाउन छलफल भएको छ।

२. सीमा व्यवस्थापन तथा व्यापार
सीमा स्तम्भ मर्मत: ६ को २ (नेपालतर्फ) र ७ को १ तथा २ (चीनतर्फ) गरी ३ वटा सीमा स्तम्भ मर्मत गर्नुपर्ने विषय नेपालले उठाएको छ।

डिजिटल सीमापास र क्वारिन्टाइन: सीमापासलाई भविष्यमा डिजिटल बनाउने र खाद्य वस्तुको गुणस्तर जाँच्न क्वारिन्टाइन स्थापना गर्नेबारे छलफल भयो।

व्यापार सहजीकरण: सीमावर्ती ३० किलोमिटर क्षेत्रसम्म सहज व्यापार वातावरण बनाउने र वार्षिक रूपमा लाग्ने सीमा हाटबजारलाई थप व्यवस्थित गर्ने सहमति भएको छ।

३. पूर्वाधार, स्वास्थ्य र समन्वय
हिल्सा-सिमकोट सडक: हिल्सा–सिमकोट सडक खण्ड निर्माणका लागि चिनियाँ सहयोग तथा यसलाई बीआरआई (BRI) अन्तर्गत अगाडि बढाउने प्रस्ताव राखिएको छ।

स्वास्थ्य उपचार: नेपालतर्फका सुरक्षाकर्मी र स्थानीयवासीलाई आवश्यक पर्दा ताक्लाकोटमा स्वास्थ्य उपचार सेवा उपलब्ध गराउन सकिने चिनियाँ पक्षले जनाएको छ।

नियमित सम्पर्क: हुम्ला जिल्ला प्रशासन र ताक्लाकोट प्रशासनबीच द्रुत सूचना आदानप्रदानका लागि इमेलमार्फत नियमित सम्पर्कमा रहने व्यवस्था मिलाइएको छ।

सहभागीहरू:

बैठकमा हुम्लाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी भोलानाथ गुरागाईं, बझाङका प्रमुख जिल्ला अधिकारी मुकेश केसरी, दार्चुलाका प्रतिनिधि, सुरक्षा निकायका प्रमुखहरू तथा सीमा जोडिएका स्थानीय तहका जनप्रतिनिधिहरूको सहभागिता रहेको थियो।